espresso-machine-gids.com

Meer weten over halfautomatische espresso-machines?

Inhoud


Zoals we op de homepage hebben uitgelegd, krijg je een lekkere espresso als water van
90-92ºC met een druk van ongeveer 9 bar door een hoeveelheid gemalen en aangedrukte koffie wordt geperst.

Een halfautomatische espresso-machine neemt je daarbij een paar dingen uit handen: hij verhit het water voor je tot precies de goede temperatuur, en zorgt voor de druk die nodig is om het water door de koffie te persen.

Maar je moet ook nog wel wat zelf doen. Om te beginnen de koffiebonen malen – of voorgemalen koffie kopen natuurlijk. Verder moet je het filter vullen met precies de juiste hoeveelheid koffie. Die koffie moet je daarna met een stampertje aandrukken. (Als je een machine kiest waarin je espressopads kan doen, hoeft dit natuurlijk niet.) En ten slotte moet je bij het apparaat blijven staan en de pomp uitschakelen als er genoeg water in je kopje is gelopen.

Om hun werk te kunnen doen, hebben halfautomatische espresso-machines:

  • een filterhouder – al of niet met extra filters – waar je de gemalen koffie in doet
  • een waterreservoir
  • een boiler of thermoblok om het water uit het waterreservoir te verhitten
  • een elektrische pomp die het hete water door de gemalen koffie perst
  • een stoomknop en een stoompijpje om melk op te schuimen voor je cappuccino

Hieronder lees je waar deze onderdelen voor dienen en waar je op kunt letten bij de aankoop van een halfautomatische espresso-machine.


Filterhouder

Halfautomatische espresso-machines herken je aan de filterhouder – volautomaten hebben die niet. Het is een soort bakje met een steel eraan, die je met één draaibeweging in de machine vastzet. In het bakje past weer een filter, en daarin doe je de voorgemalen koffie.

Let op het materiaal waarvan de filterhouder gemaakt is; de beste zijn die van messing. Messing is een duurzaam materiaal en houdt de warmte goed vast – beter dan aluminium bijvoorbeeld. En een constante watertemperatuur is echt heel belangrijk voor het zetten van espresso!

Waar je verder op kunt letten, is de diameter van de filterhouder. Hoe groter die is, hoe groter de oppervlakte gemalen koffie is, en hoe beter het extractieproces verloopt.


Filters

Bij de eenvoudigste halfautomatische espresso-machines krijg je alleen een filterhouder. Maar koop je een wat duurder apparaat, dan zul je ook een of meer filters aantreffen. Een filter om één kopje espresso mee te zetten, een filter voor twee kopjes, een filter waarin je een espressopad kunt doen (meer hierover in de volgende alinea), of een speciaal filter om je te helpen een mooi crèmelaagje op je espresso te krijgen.

In sommige espresso-machines kun je niet alleen losse koffie gebruiken, maar ook zogenaamde servings of espressopads. Dat zijn een soort sachets van filterpapier gevuld met een voorgedoseerde hoeveelheid samengeperste koffie. Zo'n sachet kun je alleen gebruiken in combinatie met een speciaal daarvoor bestemd filter.

Het voordeel van servings is dat je machine veel schoner blijft. Het nadeel dat ze een stuk duurder zijn in gebruik. Ook ben je beperkter in je keus (er zijn nu eenmaal meer soorten espressokoffie op de markt dan soorten espressopads). En ten slotte kun je met een serving maar én kopje espresso tegelijkertijd zetten. De standaard die voor dit systeem ontwikkeld is, heet ESE (Easy Serving Espresso).

Een goede espresso is te herkennen aan een mooie egale crèmelaag. Maar het is niet altijd gemakkelijk om zo'n crèmelaag te produceren, zeker niet met een halfautomatische espresso-machine. De kwaliteit van de crèmelaag hangt namelijk af van de maalgraad van de koffie en van de kracht waarmee de koffie in het filter is aangedrukt. En dat kan iedere keer weer anders zijn.

Om ervoor te zorgen dat je altijd een mooie crèmelaag krijgt, ook als de koffie niet helemaal goed is gemalen en aangedrukt, hebben sommige fabrikanten speciale filters ontwikkeld. Deze laten het water pas doorstromen als een bepaalde druk is bereikt, zodat je altijd een crèmelaagje krijgt. Het nadeel van zo'n filter is alleen dat je daarmee wel een espresso kunt maken die er perfect uitziet, maar die misschien niet perfect smaakt, omdat aan de basiseisen voor een goede espresso niet is voldaan.


Waterreservoir

Hoe groot het waterreservoir van een espresso-machine is, doet er eigenlijk niet zo heel veel toe. Behalve dan als je regelmatig meerdere espresso's of cappuccino's tegelijk moet maken – of als je je espresso-machine wilt gebruiken om snel heet water voor thee of andere warme dranken bij de hand te hebben. In die gevallen kan de grootte van het waterreservoir wel van belang zijn.

Wat wel heel prettig is, is als het waterreservoir gemakkelijk uitneembaar is. Het is namelijk het beste om steeds vers water te gebruiken als je espresso gaat zetten. Want hoe verser het water, hoe beter de kwaliteit van je espresso. En het is niet handig als je het apparaat op zijn kop moet houden om het water weg te laten lopen!


Boiler of thermoblok

Om het water tot 90 - 92ºC te verhitten maken halfautomatische espresso-machines gebruik van een boiler of thermoblok. Een boiler is een tankje met een verwarmingselement erin of (soms) eromheen. Een thermoblok is een metalen blokje waar buizen doorheen lopen. Dit blokje wordt elektrisch verhit terwijl er water door de buizen wordt gepompt.

Omdat de totale hoeveelheid water die zich op een bepaald moment in de buizen van een thermoblok bevindt maar klein is, is het water sneller opgewarmd. Bij een boiler, die al het water in één keer verwarmt, duurt het opwarmen iets langer.

Of je nu een espresso-machine met een boiler of thermoblok kiest, let in ieder geval op het materiaal waarvan het is gemaakt. De goedkopere modellen espresso-machines hebben een boiler of thermoblok van aluminium. Aluminium corrodeert na verloop van tijd, waardoor lekkage kan ontstaan. Thermobloks of boilers gemaakt van roestvrij staal of – nog beter – messing hebben dit nadeel niet. Messing gaat heel lang mee en is ook minder gevoelig voor kalkaanslag.

Een ander voordeel van messing is dat het de temperatuur van het water goed weet vast te houden. Aluminium kan dat veel minder goed. En hoe constanter de watertemperatuur, hoe beter weer de kwaliteit (en smaak) van je espresso!

Bij een thermoblok kun je verder letten op de manier waarop de leidingen in het blok zijn bevestigd: ze kunnen zijn gelijmd, geschroefd of gegoten. Een geschroefd blok gaat langer mee dan een gelijmd en kan in geval van lekkage nog worden gerepareerd – een gelijmd blok kun je weggooien!

Kies je voor een espresso-machine met een boiler, dan speelt de grootte daarvan misschien nog mee. Een grotere boiler is over het algemeen iets duurder. Je kunt er meer koffie in één keer mee zetten, maar het duurt natuurlijk wel weer wat langer voordat het water is opgewarmd.

Sommige espresso-apparaten hebben daarom twee boilers Het voordeel hiervan is dat je tussentijds bijna niet meer hoeft te wachten als je meerdere espresso's wilt maken. En voor cappuccino-drinkers betekent een dubbele boiler dat je tegelijkertijd je espresso kunt laten doorlopen én de melk opkloppen.


Elektrische pomp

De pomp moet ervoor zorgen dat het water met een flinke druk door de gemalen koffie wordt geperst. Daarvoor is een druk van minstens 9 bar nodig. Op de pompdruk heb je bij halfautomatische espresso-machines geen invloed en dat hoeft ook niet. Je kunt er rustig van uitgaan dat alle halfautomatische machines de benodigde druk kunnen leveren.

Bij de meeste espresso-machines staat een veel hogere pompdruk aangegeven dan 9 bar. Soms zelfs wel 19 of 20 bar. Dat betekent niet dat zo'n machine machine ook betere espresso maakt. Maar het betekent wel dat de maximumdruk die zo'n machine kan hebben hoger is. Als de druk te hoog oploopt binnen de machine, wordt er automatisch een ventiel geopend. Bij machines die een hogere pompdruk kunnen hebben gaat dat ventiel dus pas wat later open. Kies een machine dan ook niet uit op de pompdruk, maar eerder op de gebruikte materialen!

Drieweg-ventiel

Een enkele halfautomatische espresso-machine heeft een drieweg-ventiel. Zo'n ventiel voert de overdruk in de machine automatisch af als je de pomp uitzet. Dat kan heel gemakkelijk zijn, vooral als je meerdere kopjes espresso wilt zetten. Normaal gesproken moet je namelijk even wachten voordat je de filterhouder los haalt om er weer nieuwe koffie in te doen. Doe je dat niet, dan vliegen de koffie en stoom je om de oren. Behalve onprettig nog onveilig ook! Bij een machine met een drieweg-ventiel loop je dat risico dus niet.


Stoomknop en stoompijpje

Door de stoomknop in te schakelen geef je de espresso-machine opdracht het water zó sterk te verhitten dat er stoom ontstaat. Als je al een espresso met het apparaat hebt gemaakt, dus als de machine al op temperatuur is, duurt dit ongeveer 30-45 seconden. Hoe groter de boiler van de machine, hoe groter de stoomkracht, maar hoe langer het ook duurt voordat het water op temperatuur is. Machines met een thermoblok doen er in het algemeen iets langer over om stoom te produceren dan machines met een boiler.

Sommige apparaten hebben een zgn. 'Rapid-Steam-functie' om dit proces te versnellen. Met deze functie kun je sneller schakelen tussen het maken van een espresso en het opkloppen van melk. In plaats van 30-45 seconden te moeten wachten, hoef je maar 10-15 seconden te wachten. En heeft je machine een dubbele boiler, dan kun je praktisch tegelijkertijd én espresso maken én melk stomen voor je cappuccino!

Het stoompijpje is een dun pijpje aan de zijkant van het apparaat. Je gebruikt het als je heet water nodig hebt – voor een kopje thee bijvoorbeeld – maar je kunt er ook melk voor je cappuccino mee opkloppen. Omdat melk opkloppen met zo'n pijpje nog wel enige oefening vraagt, leveren sommige fabrikanten daarvoor een hulpstuk mee.

Let op de volgende zaken als je een espresso-apparaat gaat kopen: Kun je goed bij de stoomknop? Zit het stoompijpje aan de (voor jou) goede kant van het apparaat? Kun je hem gemakkelijk in de (voor jou) goede positie brengen? Draait hij ver genoeg uit? Is het stoompijpje gemakkelijk schoon te maken (kun je hem losmaken bijvoorbeeld)?


Schoonmaak en onderhoud

Om de machine na het zetten van een kopje espresso schoon te maken moet je de filterhouder losdraaien en de koffieresten verwijderen. Ook moet je alles weer goed schoonmaken voordat je de volgende espresso wilt zetten. Gebruik je espressopads of 'servings', dan is dat een stuk minder werk. Verder moet je je machine regelmatig ontkalken en af en toe een servicebeurt laten geven. De prijzen van zo'n servicebeurt kunnen per merk behoorlijk uiteenlopen. Het loont dus de moeite vooraf te vragen wat je dat gaat kosten.


Kleur en design

De meeste halfautomatische espresso-machines zijn zwart of metallic van kleur. Wil je graag een halfautomaat in een andere, meer opvallende kleur, of hecht je grote waarde aan design, dan kom je algauw uit op de modellen van Francis!Francis! of Ascaso. De espresso-machines van deze fabrikanten zijn verkrijgbaar in een groot aantal kleuren en hebben een opvallend design.


Prijs en kwaliteit

De prijzen van halfautomatische espresso-machines variëren van iets onder de honderd euro tot meer dan duizend euro. Wat betreft de kwaliteit van deze categorie machines: uit de test van de Belgische consumentenbond (www.test-aankoop.be) in december 2009 kwam als beste machine de Rowenta ES 6400 uit de bus. (De Nederlandse consumentenbond heeft in haar laatste test alleen volautomaten en nespresso-machines beoordeeld.)

We hebben een aantal webwinkels die espresso-machines verkopen voor je op een rijtje gezet. Ook kun je gebruikmaken van het zoekvak hieronder.





Van halfautomatische espresso-machines terug naar de homepage

© 2005- Espresso-Machine-Gids.com. Alle rechten voorbehouden. | contact | privacybeleid